-
"Prawie w środku obwodu wadowskiego między borami i
poszarpanemi ku Skawie pagórkami, ukryła się wieś
Mucharz. Ważna to osada, bo ci o niej szeroko i
daleko prawią - nawet góral z pod Babiej góry i
chłop z Nadwiśla od Zatora, powie ci: że przed
wiekami to praojce jego do Mucharskiej parafii
należeli, bo i tam ku górom i tu ku Wiśle (kiedy to
jeszcze tynieckie wieże nie siedziały na jesiotrowej
skale), nie było kościołów, tylko w borach:
mucharskim nad Skawą i bulowskim nad Sołą. Ogbie te
świątynie przechowały późniejsze piśmienne podania,
wskazujące iż je ś. Wojciech postawił i sam pierwszy
spełnił w nich świętą ofiarę."*
|
|
Najdawniejsze dzieje Mucharza
związane są prawdopodobnie z okresem istnienia
Państwa Wiślan. W 1179 roku tereny obecnego Beskidu
Małego wraz z Oświęcimiem i innymi grodami, należące
do ziemi krakowskiej, przeszły na podstawie
darowizny Kazimierza Sprawiedliwego do dzielnicy
śląskiej. W tym czasie postępowało osadnictwo tych
ziem idące od ujścia Skawy w górę jej biegu.
W 1254 roku Mucharz został lokowany,
książę Bolesław Wstydliwy, nadaniem z Korczyna,
przekazał wieś Klasztorowi Norbertanek ze Zwierzyńca
pod Krakowem, które były właścicielkami Mucharza aż
do okresu rozbiorów. W 1389 r. książę oświęcimski
Jan ponownie wydał dokument erekcyjny i dotacyjny
(po splądrowaniu kościoła przez rabusiów i
zaginięciu starych przywilejów).
Skawce - leżące na pograniczu Beskidu
Małego i Średniego, nad Skawą - zostały lokowane w
1422 roku, Świnna Poręba w roku 1529. Jaszczurowa -
ciągnąca się wzdłuż potoku Jaszczurówka wąską doliną
w stronę Leskowca, między Jedlicznikiem a Suszycą -
założona została w 1333 roku przez Mikołaja z
Benkowic, a Koziniec - położony na stokach Żaru
istnieje od 1540 roku. Pięknie usytuowane pomiędzy
wzniesieniami Beskidu Zagórze znane jest od 1389
roku, kiedy dziedzicem był tam Mikołaj Zagórski.
W 1772 roku gmina wraz z resztą
Małopolski została zagarnięta przez Austrię w I
rozbiorze Polski. W 1782 roku, w wyniku reform
kościelnych cesarza Józefa II, Mucharz został
skonfiskowany i sprzedany Tomaszowi Wilkońskiemu z
Jaszczurowej. Dobra te odziedziczył po nim
siostrzeniec Józef Pisarzewski. Kolejnymi
właścicielami Mucharza byli: w XIX stuleciu Dominik
Knesek, a w latach 1882-1945 rodzina Tetschlów. W
Mucharzu urodziła się, pracowała jako nauczycielka i
kierownik szkoły Janina Barbara Górkiewiczowa
(1921-1986), pisarka i autorka licznych powieści i
książek dla młodzieży.
|
